متن ویدیو:

 

دوپامین، سراتونین، اکسیتاسین و اندورفین مسئول چهارگانه تأمین شادی در بدن ما هستند. درواقع این‌ها انتقال‌دهنده‌های عصبی در مغز هستند، اما در اصطلاح غیرعلمی به آن‌ها هورمون‌های شادی‌آور می‌گویند.

اما آیا می‌شود بدن را هک کرد و بدون نیاز به این اتفاقات و مصرف داروهای ضدافسردگی باعث ترشح این هورمون‌ها شد؟

دوپامین دو کار انجام می‌دهد.

  • به ما انگیزه می‌دهد تا برای رسیدن به هدف‌ها و خواسته‌هایمان تلاش کنیم.
  • وقتی به هدفمان رسیدیم حس عمیق لذت و شادی به ما می‌دهد.

کمبود دوپامین در مغز باعث می‌شود عزت‌نفس شخص کم باشد و خودش را دست‌کم بگیرد و مدام کارهای امروز را به فردا بسپارد.

پژوهشی که روی موش‌ها انجام شده است نشان می‌دهد موش‌هایی که میزان دوپامین در آن‌ها کم است همیشه به دنبال راه آسان برای پیدا کردن غذا هستند و به غذای کم راضی هستند. موش‌هایی که میزان دوپامین در آن‌ها بالاتر است راه سخت‌تر را انتخاب می‌کنند و بیشتر تلاش می‌کنند تا دو برابر غذا به دست بیاورند.

یک راه برای ترشح مداوم دوپامین این است که هدف بزرگ خود را بشکنید و به چند هدف کوچک تقسیم کنید. به‌جای این‌که مغز شما فقط موقع رسیدن به هدف اصلی بزرگ دوپامین ترشح کند هرزمان قسمتی از کار را تمام کردید و به یک پیروزی کوچک رسیدید دوپامین ترشح می‌کند.

اما این راه‌حل در صورتی جواب می‌دهد که هر بار بعد از موفقیت کوچک جشن بگیرید. مثلاً برای خودتان کیک بخرید یا به رستوران موردعلاقه خود بروید.

معمولاً بعد از رسیدن به هدف اصلی دوپامین زیادی ترشح می‌شود و بعدازآن، این میزان به‌شدت افت می‌کند و کم می‌شود. بنابراین مواظب باشید قبل از رسیدن به هدف فعلی خود، هدف جدیدی برای خود خلق کنید تا هیچ‌وقت به‌صورت مداوم دوپامین در بدن شما قطع نشود.

سراتونین زمانی جریان پیدا می‌کند که شما احساس می‌کنید فرد مهم یا تأثیرگذاری هستید. فعالیت‌های فرهنگی و کارهای گروهی باعث ترشح سراتونین می‌شود. حس تنهایی یا افسردگی وقتی پیش می‌آید که میزان سراتونین بدن پایین است. برای همین بیشتر داروهای ضدافسردگی روی تولید سراتونین تمرکز می‌کنند.

اما چطور می‌شود بدون دارو میزان سراتونین را بالا برد؟

آسان‌ترین راه آن این است که نهار یا قهوه خود را بیرون بخوریم. ۲۰ دقیقه در هوای آزاد باشیم. اشعه فرابنفش آفتاب تولید ویتامین دی و سراتونین را افزایش می‌دهد. هرچند بیش‌ازحد قرار گرفتن در اشعه فرابنفش مضر است، اما روزانه دریافت کمی از آن برای سلامتی و افزایش سطح سراتونین خوب است.

برای مغز ما دشوار است که بین آنچه واقعیت است و آنچه تصور و خیال است تفاوت قائل شود. بنابراین اگر شما به دستاوردها و موفقیت‌های گذشته خود فکر کنید مغز شروع به دوباره زیستن در آن لحظات می‌کند و بنابراین سراتونین را دوباره ترشح می‌کند. با همین منطق قدردانی از چیزهایی که بابت آن شاد هستید هم باعث افزایش میزان سراتونین بدن می‌شود.

اکسیتاسین باعث ایجاد صمیمیت، اعتماد، تقویت رابط عاشقانه و دوستانه می‌شود. اکسیتاسین هنگام تجربه اوج لذت جنسی، هم در مردان و هم در زنان ترشح می‌شود. موقع زایمان و در دوران شیردهی در مادر است. اکسیتاسین به‌عنوان عشق یا هورمون آغوش مشهور است. دلیل آن این است که این انتقال‌دهنده عصبی با بغل کردن و نوازش یک فرد هم ترشح می‌شود.

یکی از آسان‌ترین روش‌های ترشح اکسیتاسین این است که به‌جای دست دادن یکدیگر را بغل کنیم. برخی پزشکان معتقدند بغل کردن هشت نفر در یک روز سطح اکسیتاسین خون را در بدن بالا نگه می‌دارد.

همین‌طور وقتی هدیه می‌گیریم میزان اکسیتاسین ما افزایش پیدا می‌کند. بنابراین می‌توان با یک هدیه کوچک با مناسبت یا بی‌مناسبت رابطه عاشقانه یا دوستانه یا کاری خود را تقویت کنید.

اندورفین در واکنش به درد شدید و تنش ترشح می‌شود و اضطراب را کم می‌کند. احتمالاً سرمستی یک دونده یا نیروی تازه‌ای که بعد از ورزش در شما ایجاد می‌شود را حس کرده‌اید. این حس به دلیل ترشح اندورفین است. اندورفین شبیه مرفین عمل می‌کند. به‌عنوان مسکن و آرام‌بخش. علاوه بر ورزش، خندیدن یکی از راه‌های تحریک ترشح اندورفین است. حتی انتظار خنده داشتن مثلاً شرکت در برنامه کمدی یا دیدن یک فیلم خنده‌دار، حتی اگر شمارا نخنداند هم میزان اندورفین بدن شما را افزایش می‌دهد.

پژوهش‌ها نشان می‌دهد که شکلات تلخ و خوراکی با ادویه تند می‌توانند باعث ترشح اندورفین در مغز شوند. رایحه وانیل و اسطوخودوس هم همین اثر را دارند. به همین دلیل اگر می‌خواهید سریع اندورفین بدن را بالا ببرید همیشه کمی شکلات تلخ یا عصاره معطر در کشوی میز داشته باشید.